| | 1 Sfera obrotów detalicznych środkami spożycia. Działanie prawa wartości wyraża się tu w końieczności przestrzegania w polityce cen zasady równowagi między podażą i popytem.
Preobrażenski dochodzi więc w istocie do tezy, że przesłanką istnienia stosunków towarowo-pieniężnych w gospodarce socjalistycznej jest występowanie różnych typów własności (własność państwowa i drobnotowarowa). Stosunki towarowe wewnątrz sfery własności państwowej mają charakter formalny. Łatwo zauważyć, że teza ta jest analogiczna do znanej tezy Stalina, sformułowanej ćwierć wieku później w Ekonomicznych problemach socjalizmu w ZSRR.
W tym miejscu Preobrażenski stawia problem podstawowego regulatora produkcji socjalistycznej. Nie jest nim, jego zdaniem, prawo wartości, lecz prawo pierwotnej akumulacji socjalistycznej. Prawo to stało się w późniejszym okresie podstawą tzw koncepcji trockistowskich i w tej wynaturzonej formie zostało poddane słusznej krytyce. Wydaje się jednak, że w formie głoszonej przeż Preobrażenskiego tkwiły w tej koncepcji pewne elementy racjonalne. Jego tok rozumowania był (następujący. Podstawowym problemem rewolucji socjalistycznej, zwłaszcza w kraju zacofanym, jest stworzenie rozwiniętej gospodarki. Przezwyciężenie stanu zacofania musi się dokonać w krótkim\ okresie.
| |
|